Chứng khoán phái sinh: Sự phát triển của thị trường và triển khai sản phẩm mới

Thị trường chứng khoán phái sinh đang ngày càng thu hút nhà đầu tư và chuẩn bị triển khai sản phẩm mới như hợp đồng tương lai chỉ số VN100 và hợp đồng quyền chọn. Tuy nhiên, cần cải tiến chỉ số và đa dạng hóa sản phẩm để đáp ứng nhu cầu của thị trường.

Thị trường chứng khoán phái sinh đã trải qua hơn 6 năm hoạt động và đang chứng kiến sự phát triển đáng kể.

Tại Hội thảo khoa học "Xây dựng và hoàn thiện hành lang pháp lý cho thị trường chứng khoán phái sinh", TS. Tạ Thanh Bình - Vụ trưởng Vụ Phát triển thị trường Ủy ban Chứng khoán Nhà nước đã công bố những con số ấn tượng về quy mô và thanh khoản của thị trường.

Tăng trưởng bình quân của hợp đồng tương lai chỉ số VN30 trong giai đoạn 2018-2022 đạt mức 38,65% mỗi năm. Năm 2020 là năm có tốc độ tăng trưởng cao nhất với 79,9%. Dù khối lượng giao dịch bình quân trong 7 tháng đầu năm 2023 giảm 17,41% so với năm 2022, nhưng vẫn đạt mức cao thứ hai chỉ sau năm 2022. Tính chung trong 6 năm, tăng trưởng bình quân giao dịch Hợp đồng tương lai chỉ số VN30 đạt 27,46%.

Trái với sự sôi động của hợp đồng tương lai chỉ số, sản phẩm Hợp đồng tương lai trái phiếu Chính phủ kỳ hạn 5 năm và 10 năm ghi nhận mức thanh khoản còn thấp.

Điều này có thể hiểu được vì đối tượng tham gia mua chủ yếu là các định chế tài chính và ngân hàng thương mại.

Thị trường chứng khoán phái sinh ngày càng thu hút nhà đầu tư, với hơn 1,34 triệu tài khoản giao dịch tính đến ngày 31/7/2023. Số lượng thành viên giao dịch cũng tăng từ 7 thành viên lên 23 thành viên tính đến ngày 31/12/2022, đều là các công ty chứng khoán.

Tuy nhiên, thị trường chứng khoán phái sinh vẫn còn một số hạn chế.

Việc tỷ trọng nhà đầu tư cá nhân tham gia giao dịch quá cao khiến thị trường dễ bị "giật cục" khi chịu ảnh hưởng từ yếu tố tâm lý. Mặc dù tỷ lệ này đã giảm xuống khoảng 67% vào cuối tháng 7/2023, nhưng vẫn còn khá cao.

Sản phẩm trên thị trường chứng khoán phái sinh cũng chưa đa dạng, chỉ có 3 sản phẩm là hợp đồng tương lai chỉ số VN30 và hợp đồng tương lai trái phiếu Chính phủ kỳ hạn 5 và 10 năm. Điều này đặt ra yêu cầu cần thiết phải có thêm các sản phẩm phái sinh khác trên chỉ số.

Để đáp ứng nhu cầu của thị trường, UBCKNN sẽ tiếp tục cải tiến chỉ số và đưa ra các bộ chỉ số mới. Thời gian ra mắt sản phẩm mới dự kiến là quý I/2024. Đồng thời, UBCKNN cũng đang triển khai hợp đồng quyền chọn chỉ số chứng khoán. Tuy nhiên, để triển khai hợp đồng quyền chọn, cần xây dựng một thông tư riêng hướng dẫn về giao dịch quyền chọn.

Ngoài việc cải tiến chỉ số và đa dạng hóa sản phẩm, công tác quản lý, thanh tra và giám sát liên thị trường cũng là một giải pháp quan trọng để đảm bảo sự minh bạch và công bằng trên thị trường chứng khoán phái sinh. UBCKNN sẽ ứng dụng công nghệ thông tin và máy học để tăng cường khả năng giám sát và phát hiện các vi phạm trên thị trường.

Tóm lại, thị trường chứng khoán phái sinh đang phát triển mạnh mẽ và chuẩn bị triển khai các sản phẩm mới. Tuy nhiên, cần có sự cải tiến và đa dạng hóa để đáp ứng nhu cầu của nhà đầu tư. Đồng thời, công tác quản lý và giám sát cũng cần được tăng cường để đảm bảo sự minh bạch và công bằng trên thị trường.

Nguồn: Báo Đầu Tư

VNIndex 1,095.61 7.12 0.65%
HNX 226.1 1.56 0.69%
UPCOM 84.99 0.04 0.05%
[question] Sản phẩm chứng khoán phái sinh nào đang có mức thanh khoản cao nhất?,UBCKNN đang áp dụng công nghệ gì để giám sát thị trường chứng khoán phái sinh?