"Đường sắt xuyên Á: Dự án gần tỷ USD dài 129km ở Việt Nam đang đối mặt với những thách thức gì?"

Dự án đường sắt xuyên Á ở Việt Nam đang gặp nhiều khó khăn về nguồn vốn và sự không tương thích giữa các hệ thống đường sắt của các quốc gia. Bài viết này sẽ phân tích những trở ngại và thách thức mà dự án này đang đối mặt.

Đường sắt xuyên Á đã lâu trở thành một giấc mơ trong quy hoạch phát triển giao thông của Việt Nam.

Một trong những dự án đầu tiên trong quy hoạch tổng thể này là tuyến đường sắt Dĩ An-Lộc Ninh dài 129km, được phê duyệt quy hoạch từ nhiều năm trước.

Tham gia mạng lưới đường sắt xuyên Á từ năm 2006, Việt Nam đã ký kết Hiệp định liên Chính phủ với các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) vào tháng 12/2009. Theo Hiệp định này, các quốc gia trong khu vực ASEAN phải thông qua Trung Quốc để kết nối với các quốc gia châu Á khác, thông qua hai điểm trung chuyển tại Côn Minh và Nam Ninh.

Các tuyến đường chính của mạng lưới đường sắt xuyên Á kết nối từ Côn Minh đi Vientiane (Lào) - Bangkok (Thái Lan), qua Hà Nội - TP HCM - Phnompenh (Campuchia) - Bangkok, và từ Côn Minh qua Mandalay và Yangon (Myanmar) - Bangkok. Ngoài ra, còn có một tuyến kết nối từ Nam Ninh qua Hà Nội - TP HCM, và cuối cùng là đến Singapore.

Trong quy hoạch đường sắt xuyên Á tại Việt Nam, tuyến Dĩ An-Lộc Ninh đã được phê duyệt theo Quyết định 1556/QĐ- BGTVT ngày 06/6/2013 của Bộ Giao thông Vận tải. Tuyến này dài 129km và kết nối với đường sắt Campuchia. Dự án đã hoàn thành báo cáo khả thi và kế hoạch ban đầu dự kiến hoàn thành vào năm 2030, với tổng mức đầu tư ước tính là 948,6 triệu USD và tốc độ khoảng 120 km/h. Tuy nhiên, đến nay vẫn chưa tìm được nguồn vốn đầu tư cho dự án này.

Mặc dù đã được phê duyệt quy hoạch từ lâu, dự án đường sắt xuyên Á vẫn đang gặp nhiều khó khăn. Trong cuộc họp với cử tri tỉnh Bình Dương vào năm 2020, Bộ Giao thông Vận tải cho biết chưa có tổ chức công tác chuẩn bị đầu tư cho dự án này. Bộ GTVT sẽ phối hợp với các bộ ngành và địa phương để xây dựng phương án và báo cáo Thủ tướng Chính phủ khi có điều kiện về vốn hoặc có nhà đầu tư quan tâm.

Trong Quyết định 1769 của Thủ tướng Chính phủ về Phê duyệt quy hoạch mạng lưới đường sắt thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050, cũng có đề cập đến kết nối đường sắt xuyên Á. Việt Nam sẽ phát triển mạng đường sắt kết nối xuyên Á và kết nối với đường sắt ASEAN qua Lào và Campuchia. Tuy nhiên, không có thời gian cụ thể cho việc xây dựng dự án này và dự kiến sẽ phải chờ đến năm 2045.

Một trong những trở ngại lớn của dự án đường sắt xuyên Á là sự không tương thích giữa các hệ thống đường sắt của các quốc gia.

Các độ rộng đường ray không đồng nhất và cần đầu tư một số lượng lớn tiền để nối các hệ thống này với nhau. Theo nghiên cứu của ASEAN, cần đầu tư tới 2,5 tỷ USD để nối hệ thống đường sắt khác nhau giữa các nước.

Việc bố trí nguồn vốn cũng là một khó khăn đáng kể đối với dự án đường sắt xuyên Á tại Việt Nam. Mặc dù đã được quy hoạch từ sớm, nhưng việc tìm kiếm nguồn vốn để triển khai dự án vẫn gặp nhiều khó khăn.

Ngoài ra, đường sắt Việt Nam cũng đang đối mặt với những trở ngại về công nghệ và kỹ thuật. Các tuyến đường sắt không được kết nối và đồng bộ, gây khó khăn trong việc khai thác và phát triển toàn mạng lưới. Điều này cũng là một trong những nguyên nhân khiến nhiều dự án đường sắt chậm triển khai.

Dự án đường sắt xuyên Á ở Việt Nam đang đối mặt với nhiều thách thức và trở ngại. Tuy nhiên, với sự phối hợp giữa các bộ ngành và địa phương, hy vọng rằng trong tương lai gần, dự án này sẽ được triển khai và góp phần thúc đẩy kết nối giao thông giữa các quốc gia trong khu vực.

[question] Dự án đường sắt xuyên Á ở Việt Nam đã hoàn thành báo cáo khả thi và được phê duyệt từ khi nào?,Trở ngại lớn nhất của dự án đường sắt xuyên Á là gì?