Giá điện sinh hoạt 5 thành phần: Có phù hợp với quy định pháp luật hiện hành?

Một cuộc trao đổi với Tiến sĩ Ngô Đức Lâm, chuyên gia độc lập trong lĩnh vực năng lượng, đã hé lộ những bất hợp lý và sai phạm trong việc áp dụng giá điện sinh hoạt 5 thành phần theo Dự thảo cơ cấu giá bán lẻ điện. Cùng tìm hiểu chi tiết trong bài viết này.

Giá điện là một trong những vấn đề gây tranh cãi và đặt nhiều câu hỏi về tính công bằng và phù hợp với quy định pháp luật hiện hành.

Trong cuộc trao đổi với Tiến sĩ Ngô Đức Lâm, chuyên gia độc lập trong lĩnh vực năng lượng, nguyên Cục trưởng Cục An toàn kỹ thuật và Môi trường (Bộ Công thương), đã hé lộ những bất hợp lý và sai phạm trong việc áp dụng giá điện sinh hoạt 5 thành phần theo Dự thảo cơ cấu giá bán lẻ điện.

Giá điện sinh hoạt hiện tại được tính theo 5 bậc và được tính bằng 90-180% giá bán lẻ điện bình quân 1.920,37 đồng/kWh.

Mục đích của việc áp dụng giá điện theo 5 bậc là để tăng khoảng cách mức tiêu thụ điện giữa các bậc và khuyến khích sử dụng điện tiết kiệm, hiệu quả. Tuy nhiên, theo Tiến sĩ Ngô Đức Lâm, việc áp dụng giá điện sinh hoạt 5 thành phần có nhiều vấn đề không phù hợp với quy định pháp luật hiện hành.

Theo ông Lâm, trong Luật Giá và Luật điện hiện tại không có cụm từ "bù chéo". Ông cũng trích dẫn Nghị quyết 55 của Bộ Chính trị ban hành năm 2020, trong đó viết rõ "giá điện không được dùng bù chéo". Tuy nhiên, việc áp dụng giá điện sinh hoạt 5 thành phần vẫn đang được đề xuất, mặc dù không phù hợp với quy định của Bộ Chính trị và không đúng chủ trương của Đảng. Điều này làm cho việc tính giá điện không minh bạch, không rõ ràng và bất hợp lý.

Tiến sĩ Ngô Đức Lâm cũng nhấn mạnh rằng việc áp dụng giá điện sinh hoạt 5 thành phần càng ngày càng cao nhằm bổ sung cho những đối tượng dùng điện thấp và sản xuất công nghiệp là một sai lầm. Ông cho rằng giá điện bình quân chính là giá thành sản xuất và quản lý giá điện cần phải đảm bảo công bằng giữa bên sản xuất và bên tiêu dùng.

Ông Lâm cũng đề cập đến việc tiết kiệm điện trong sản xuất điện. Hiện tại, việc tiết kiệm điện chỉ áp dụng cho người tiêu dùng điện, trong khi tiết kiệm điện trong sản xuất điện lại không được đặt ra. Ông đề xuất rằng Nhà nước cần định mức và quản lý việc sử dụng điện tự dùng trong nhà máy sản xuất để đảm bảo công bằng giữa bên sản xuất và bên tiêu dùng.

Để có thể vận hành thị trường điện cạnh tranh đúng nghĩa, Tiến sĩ Ngô Đức Lâm cho rằng Nhà nước cần tổng kết và đánh giá lại thị trường điện hiện tại. Cần khắc phục những tồn tại như thiếu minh bạch, không rõ ràng và không tuân thủ quy định của Trung ương Đảng và luật quy định. Ông cũng đề xuất áp dụng một giá điện duy nhất để đảm bảo tính công bằng và minh bạch trong việc tính giá điện.

Trong cuộc trao đổi này, Tiến sĩ Ngô Đức Lâm đã phân tích và chỉ ra những bất hợp lý và sai phạm trong việc áp dụng giá điện sinh hoạt 5 thành phần. Việc đánh giá và cải thiện thị trường điện là cần thiết để đảm bảo tính công bằng và minh bạch trong việc tính giá điện.

[question] Theo Tiến sĩ Ngô Đức Lâm, việc áp dụng giá điện theo 5 bậc có phù hợp với quy định pháp luật hiện hành hay không?,Tiến sĩ Ngô Đức Lâm đề nghị Nhà nước phải làm gì để có thể vận hành thị trường điện cạnh tranh đúng nghĩa?