Tại sao Mỹ khó vỡ nợ?

Với áp lực nợ công và tranh cãi chính trị, bài viết này tìm hiểu vì sao Mỹ chưa từng vỡ nợ và những biện pháp mà chính phủ Mỹ có thể sử dụng để ngăn chặn tình trạng này.

Mỹ là nền kinh tế lớn nhất thế giới, nhưng vẫn chưa từng đối mặt với tình trạng vỡ nợ.

Trong bối cảnh áp lực nợ công ngày càng gia tăng và mâu thuẫn chính trị ngày càng sâu sắc, bài viết này sẽ tìm hiểu vì sao Mỹ khó vỡ nợ và những biện pháp mà chính phủ Mỹ có thể sử dụng để ngăn chặn tình trạng này.

Tại sao Mỹ khó vỡ nợ?

Một trong những lý do chính là do cách Chính phủ Mỹ quản lý chi tiêu. Khi Chính phủ chi nhiều hơn số tiền thu vào, họ phải vay tiền để trang trải khoản thâm hụt hàng năm. Tuy nhiên, Mỹ đã chia chi tiêu thành hai loại chính: chi tiêu bắt buộc và chi tiêu tùy ý. Chi tiêu bắt buộc chiếm gần hai phần ba chi tiêu hàng năm và không yêu cầu Quốc hội thông qua hàng năm. Chi tiêu bắt buộc bao gồm tài trợ cho các chương trình y tế như Medicare, an sinh xã hội và các khoản thanh toán khác cho người dân, doanh nghiệp, chính quyền tiểu bang và địa phương. Chi tiêu tùy ý là tiền được Quốc hội và Tổng thống chính thức phê duyệt trong quá trình phân bổ hàng năm. Quốc hội Mỹ phân bổ hơn một nửa ngân sách tùy ý cho quốc phòng và phần còn lại để tài trợ cho việc quản lý các cơ quan và chương trình khác nhau như giao thông, giáo dục, nhà ở và dịch vụ xã hội.

Một yếu tố khác là do các yếu tố cấu trúc của Mỹ.

Dân số Mỹ đang già đi, chi phí chăm sóc sức khỏe gia tăng và hệ thống thuế không đủ để chi trả chi tiêu chính phủ. Khi khoản nợ tăng lên, tiền lãi phải trả cũng tăng theo cấp số nhân và tiền lãi trở thành phần tăng trưởng nhanh nhất trong ngân sách liên bang.

Trần nợ công và biện pháp ngăn chặn vỡ nợ

Để ngăn chặn tình trạng nợ công gia tăng không kiểm soát, Mỹ đã thiết lập trần nợ công từ năm 1917. Trần nợ là tổng số tiền mà Chính phủ được phép vay để đáp ứng các nghĩa vụ pháp lý hiện có của mình. Vào ngày 19/1/2023, Mỹ đã chạm tới trần nợ 31,4 nghìn tỷ đô la, tương đương 98% GDP. Tính đến ngày 18/9/2023, nợ công của Mỹ đã vượt mốc 33 nghìn tỷ USD, xác lập kỷ lục mới trong lịch sử.

Tuy nhiên, để giữ cho nợ công không vượt quá trần nợ, Quốc hội Mỹ đã đưa ra các biện pháp. Hạ viện đã thông qua dự luật đề xuất tăng trần nợ 1.500 tỷ USD hoặc cho đến ngày 31/3/2024 sẽ cắt giảm chi tiêu so với mức của năm 2022 và tăng trần nợ 1% một năm. Điều này nhằm hạn chế chi tiêu và tăng mức trần nợ theo một tỷ lệ nhất định.

Mâu thuẫn chính trị và tương lai của Mỹ

Hiện nay, mâu thuẫn chính trị giữa các đảng phái tại Mỹ đang leo thang. Chính phủ Tổng thống Biden không muốn thương lượng về vấn đề nâng trần nợ khi muốn nâng trần nợ vô điều kiện, trong khi các nghị sĩ đảng Cộng hòa sẽ không nhất trí nâng trần nợ nếu không có những nhượng bộ trong vấn đề chi tiêu. Với sự xung đột này, việc đạt được thỏa thuận giữa các đảng phái trở nên khó khăn.

Tuy nhiên, để giải quyết mâu thuẫn chính trị, các giải pháp khác cũng được đưa ra. Các nghị sĩ đảng Cộng hòa không muốn cắt giảm các chương trình an sinh xã hội và bảo hiểm y tế quốc gia. Thay vào đó, họ muốn tập trung vào các lĩnh vực khác như giáo dục, nhà ở và môi trường. Việc đạt được thỏa thuận giữa các đảng phái sẽ là một kết quả tích cực cho thị trường tài chính, nhưng cũng có thể đi kèm với chi phí kinh tế.

Tương lai của Mỹ và ảnh hưởng đến các quốc gia khác

Việc Mỹ vỡ nợ sẽ có ảnh hưởng lớn đến nền kinh tế toàn cầu. Hơn một nửa dự trữ ngoại tệ của thế giới được giữ bằng USD, do đó, giá trị của đồng tiền này giảm đột ngột có thể ảnh hưởng đến thị trường trái phiếu và gây sự bất ổn trong nền kinh tế. Ngoài ra, việc Mỹ vỡ nợ cũng có thể làm giảm giá trị của đồng USD, ảnh hưởng đến các quốc gia khác và đẩy một số nền kinh tế mới nổi vào khủng hoảng nợ.

Việt Nam cũng sẽ chịu ảnh hưởng trực tiếp từ việc Mỹ vỡ nợ. Với tổng kim ngạch xuất nhập khẩu giữa Việt Nam và Mỹ vượt 80 tỷ USD, xuất khẩu từ Việt Nam sang Mỹ đóng góp lớn cho doanh nghiệ

[question] Tại sao Chính phủ Mỹ phải vay tiền để trang trải chi tiêu hàng năm?,Các biện pháp nào mà Chính phủ Mỹ có thể sử dụng để ngăn chặn việc vỡ nợ?