Thể chế và chính sách đầu tư công: Khó khăn cho người thực thi

PGS.TS. Trần Đình Thiên nhấn mạnh vai trò của đầu tư công trong phát triển kinh tế và những vướng mắc trong giải ngân vốn đầu tư công.

Vai trò của đầu tư công và khó khăn trong giải ngân

Đầu tư công đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy phát triển kinh tế. Tuy nhiên, việc giải ngân vốn đầu tư công đang gặp nhiều khó khăn. PGS.TS. Trần Đình Thiên, nguyên Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam, đã có cuộc trao đổi với Báo Công Thương để thảo luận về vấn đề này.

Vai trò của đầu tư công trong phát triển kinh tế

Đầu tư công thường liên quan đến các công trình lớn và trọng điểm quốc gia. Nếu đầu tư công được thực hiện tốt, nó sẽ tạo ra sức đẩy mạnh mẽ cho phát triển kinh tế. Tuy nhiên, nếu đầu tư công gặp khó khăn, quá trình phát triển cũng sẽ bị chậm trễ.

Trong bối cảnh khó khăn hiện nay, đầu tư công có thể được sử dụng để khơi thông nguồn vốn cho nền kinh tế. Điều này tuân theo nguyên lý cơ bản của kinh tế học về đầu tư nghịch chu kỳ. Khi kinh tế gặp khó khăn, cần tận dụng đầu tư công và các dự án nhà nước để "bơm máu" cho nền kinh tế, giúp nó thoát khỏi tình trạng trì trệ.

Vấn đề giải ngân vốn đầu tư công

Tuy Chính phủ đã đẩy mạnh công tác giải ngân vốn đầu tư công, nhưng tốc độ giải ngân vẫn không đồng đều. Một số bộ, ngành và địa phương giải ngân chậm không phải do yếu kém, mà có nhiều yếu tố ràng buộc, như tiêu chuẩn triển khai chưa rõ ràng.

Hậu quả của việc giải ngân chậm là lãng phí và ảnh hưởng đến hiệu quả của dự án. Ngoài ra, nó cũng ảnh hưởng mạnh đến nền kinh tế, không chỉ trong ngắn hạn mà còn trong dài hạn.

Một dự án hạ tầng triển khai chậm có thể kéo theo sự chậm trễ của các dự án chiến lược khác, gây ảnh hưởng đến quá trình công nghiệp hóa và hiện đại hóa đất nước. Điều này có thể gây lỡ mất cơ hội phục hồi và bứt phá của nền kinh tế.

Thể chế và chính sách đầu tư công

Hiện nay, vẫn còn những vấn đề chưa thống nhất giữa các luật và chính sách liên quan đến đầu tư công. Điều này ảnh hưởng đến hiệu quả và hiệu lực của đầu tư công. Các tiêu chuẩn và quy định cần phải rõ ràng để đảm bảo tính nhất quán trong hệ thống luật pháp.

Ngoài ra, cần lưu ý rằng việc triển khai các quy định và chính sách cần phải mang lại hiệu quả thực chất. Không nên tập trung vào việc lập thành tích ảo mà bỏ qua chất lượng thực thi. Công tác giám sát, phân quyền và phân cấp chịu trách nhiệm cũng cần được chú trọng.

Các giải pháp của Chính phủ và địa phương

Chính phủ đã và đang thực hiện quyết liệt công tác giải ngân vốn đầu tư công. Các biện pháp này đã mang lại kết quả tích cực trong thời gian gần đây. Tuy nhiên, cần nhớ rằng quan trọng nhất là đạt được hiệu quả thực chất, không chỉ tập trung vào thành tích ảo.

Chính phủ và Quốc hội cần đánh giá theo hướng này, không chỉ xem xét kết quả giải ngân mà còn xem xét sự chuẩn bị để thúc đẩy quá trình giải ngân một cách có chất lượng. Công tác giám sát và phân quyền cũng cần được chú trọng để đảm bảo tính nhất quán trong việc giải ngân vốn đầu tư công.

Tổng kết

Với vai trò quan trọng của đầu tư công trong phát triển kinh tế, việc giải ngân vốn đầu tư công đóng một vai trò quan trọng. Tuy nhiên, cần phải giải quyết những khó khăn hiện tại và cải thiện thể chế và chính sách để đảm bảo hiệu quả của đầu tư công. Chính phủ và địa phương cần tiếp tục nỗ lực để thúc đẩy giải ngân vốn đầu tư công một cách hiệu quả và có chất lượng.

Nguồn: Báo CafeF

Theo Bộ Tài chính , tổng kế hoạch vốn đầu tư công được giao năm 2023 (Thủ tướng giao, kế hoạch vốn cân đối địa phương giao tăng, kế hoạch các năm trước chuyển sang) là hơn 831.092 tỷ đồng. Uớc thanh toán từ đầu năm đến 30/11 là 460.980 tỷ đồng, đạt 59,39% kế hoạch (đạt 65,1% kế hoạch Thủ tướng giao). Cùng kỳ năm 2022 đạt 52,43% kế hoạch và đạt 58,33% kế hoạch Thủ tướng giao.

[question] Vai trò của đầu tư công trong phát triển kinh tế là gì?,Ông Trần Đình Thiên nhấn mạnh vấn đề gì trong việc giải ngân vốn đầu tư công?