Việt Nam và Nhật Bản: Quan hệ kinh tế phát triển và tiềm năng hợp tác

Việt Nam và Nhật Bản: Quan hệ kinh tế phát triển và tiềm năng hợp tác

Quan hệ kinh tế giữa Việt Nam và Nhật Bản đã tăng trưởng mạnh mẽ trong 30 năm qua. Hai quốc gia đã nhất trí nâng cấp quan hệ lên "đối tác chiến lược toàn diện". Bài viết này sẽ chỉ ra những lĩnh vực tiềm năng đang thu hút sự chú ý của các nhà đầu tư Nhật Bản.

Việt Nam và Nhật Bản đã xây dựng một mối quan hệ kinh tế mạnh mẽ trong suốt 30 năm qua.

Đặc biệt, trong báo cáo mới nhất của HSBC, được công bố nhân dịp kỷ niệm 50 năm quan hệ ngoại giao giữa hai quốc gia, đã chỉ ra rằng thương mại song phương giữa Việt Nam và Nhật Bản đã tăng trưởng hơn 90 lần trong vòng ba thập kỷ qua.

Một điểm đáng chú ý là Việt Nam đã nâng cấp quan hệ với Nhật Bản lên "đối tác chiến lược toàn diện", mức độ quan hệ cao nhất mà Việt Nam mới chỉ thiết lập với một số quốc gia như Trung Quốc, Nga, Hàn Quốc, Ấn Độ và gần đây nhất là Mỹ. Điều này cho thấy sự quan tâm và cam kết của cả hai bên trong việc phát triển mối quan hệ kinh tế.

Mặc dù thị phần xuất khẩu của Việt Nam sang Nhật Bản đã giảm dần do sự tăng lên của Mỹ và Trung Quốc, tổng thương mại giữa hai quốc gia vẫn tăng trưởng với tỷ lệ tăng trưởng hàng năm đạt mức 15,2% kể từ năm 1990. Điều này là kết quả của những nỗ lực tích cực trong tự do hóa thương mại và việc gia nhập WTO của Việt Nam từ năm 2007.

Theo HSBC, một trong những yếu tố quan trọng góp phần vào sự tăng trưởng mạnh mẽ này là việc ký kết các hiệp định thương mại quan trọng. Hiệp định Đối tác Kinh tế toàn diện giữa Nhật Bản và ASEAN (AJCEP) có hiệu lực từ năm 2008 và Hiệp định Đối tác Kinh tế Việt Nam - Nhật Bản (VJEPA) có hiệu lực từ năm 2009 đã đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy thương mại giữa hai quốc gia. Tổng giá trị thương mại giữa Việt Nam và Nhật Bản đã vượt ngưỡng 47 tỷ USD trong năm 2022, đánh dấu sự phát triển đáng kể của mối quan hệ kinh tế giữa hai nước.

Việt Nam đã thâm nhập sâu vào các hoạt động thương mại của Nhật Bản, ngay cả trong nội khối ASEAN. Mặc dù thị phần của ASEAN trong thương mại của Nhật Bản duy trì ổn định ở mức dưới 15%, Việt Nam đã không ngừng gia tăng tầm quan trọng bên trong khối ASEAN.

Cơ cấu xuất khẩu của Việt Nam sang Nhật Bản đã trải qua sự thay đổi đáng kể trong suốt thời gian qua. Một số nhóm mặt hàng chiếm tỷ trọng lớn bao gồm điện tử tiêu dùng/máy móc/vận tải (35%), dệt may/giày dép (26%) và nguyên liệu thô (18%) như gỗ và nhựa. Đặc biệt, Việt Nam đã trở thành một quốc gia xuất khẩu điện thoại thông minh lớn sang Nhật Bản, phản ánh sự chuyển dịch hoạt động sản xuất điện thoại thông minh ra nước ngoài của các tập đoàn công nghệ lớn của Hàn Quốc.

Ngoài ra, cơ hội hợp tác cũng nảy nở trong việc gia tăng xuất khẩu các sản phẩm chủ lực hiện đang luân chuyển thương mại. Chẳng hạn, nhu cầu đối với một số loại trái cây như các loại hạt cũng đã gia tăng. Để tận dụng cơ hội này, Việt Nam cần đảm bảo các sản phẩm xuất khẩu nông sản đạt tiêu chuẩn quốc tế và mở rộng mặt hàng xuất khẩu.

Ngoài thương mại, Nhật Bản cũng là một trong những nhà đầu tư trực tiếp lớn nhất tại Việt Nam. Nhật Bản đã đầu tư gần 70 tỷ USD vào Việt Nam trong năm 2022, xếp thứ ba sau Hàn Quốc và Singapore. Các công ty Nhật Bản đã tập trung đầu tư vào lĩnh vực sản xuất, đặc biệt là trong ngành công nghiệp điện tử. Điều này đã tạo ra nhiều cơ hội cho Việt Nam trong việc phát triển nguồn nhân lực và công nghệ.

Bên cạnh đó, thu nhập tăng lên và sự nở rộ của chi tiêu tùy ý ở Việt Nam đã tạo ra nhiều cơ hội trong lĩnh vực bán lẻ và dịch vụ tài chính. Các doanh nghiệp Nhật Bản như Aeon và Mizuho đã đầu tư và mở rộng hoạt động kinh doanh tại Việt Nam. Điều này cho thấy tiềm năng tiêu dùng ngày càng gia tăng ở Việt Nam và tạo ra cơ hội cho các doanh nghiệp Nhật Bản.

Ngoài ra, Nhật Bản cũng là quốc gia cung cấp vốn hỗ trợ phát triển nước ngoài (ODA) lớn nhất cho Việt Nam. Việc nhận vốn ODA từ Nhật Bản đã giúp Việt Nam phát triển hạ tầng quan trọng như sân bay quốc tế Nội Bài và cầu Nhật Tân. Những khoản vay này có thời hạn ưu đãi và lãi suất thấp, đóng vai trò quan trọng trong việc tạo điều kiện cho tăng trưởng kinh tế của Việt Nam.

Cuối cùng, dòng kiều hối từ Nhật Bản về Việt Nam đóng vai trò quan trọng trong việc cung cấp nguồn thu nhập ngoại tệ ổn định. Chương trình đào t

Nguồn: Báo CafeF

[question] Lĩnh vực nào trong thương mại giữa Việt Nam và Nhật Bản đã tăng trưởng mạnh mẽ trong thập kỷ qua?,Nhật Bản đóng vai trò gì trong việc cung cấp vốn hỗ trợ phát triển nước ngoài cho Việt Nam?